(fozio – ფოტი; კონსტანტინოპოლი, 820 წ. – სომხეთი, 6/02/893 წ), “დიდად” წოდებული, აღმოსავლური ეკლესიისა და კულტურის ერთ-ერთი ღირსშესანიშნავი ფიგურაა. მას მოუწია ცხოვრება ბიზანტიის ისტორიის მრავლისმეტყველ და მღელვარე ეპოქაში, როგორც პოლიტიკური, ასევე ინტელექტუალური თვალსაზრისით. ფოტიოსი აქტიურად მონაწილეობდა როგორც ერთ, ისევე მეორე სარბიელზე. მართლმადიდებელმა  ეკლესიამ იგი წმინდანად შერაცხა. ამ პიროვნებაზე საუბარი არც ისე ადვილია, მით უმეტეს, ძნელია [...]

  “ამ სავანეში ყოველიფერი საქართველოს მოგაგონებს… უცხოეთში გადმოტყორცნილო ქართველო რა რწმენისა და მისწრაფებისა გინდა იყო, მოდი ამ სავანეში… სულით განახლებული წადი ქართველო და ჩაები ცხოვრების ტალღებში… შენ თუ არა, შენი შვილი ან შვილის-შვილი მაინც ნახავს ბრწყინვალე ხანას საქართველოსას და ქართველი ხალხისას” – წერდა სტამბოლის ნოტრდამ დე ლურდის ქართული ეკლესიის შესახებ ევგენი დალეჯიო დ’ალესიო 1921 წელს(I.30-32). [...]

“უნდა შევიწყნაროთ მრავალფეროვნება, რათა შევძლოთ ვიყოთ ურთიერთშემავსებლები” რომსა და კონსტანტინოპოლს შორის იმ ურთიერთგანკვეთის გაუქმებას, რომელიც მოხდა 1054 წელს, ადგილი ჰქონდა ორმოცზე მეტი წლის წინათ, 1965 წლის 7 დეკემბერს. ეს ურთიერთგანკვეთა პიროვნული საკითხი იყო და ის არ შეხებია საქართველოს, არამედ რომის იმპერიის ორ დიდ პატრიარქს. საბედნიეროდ ქრისტესმიერმა სიყვარულმა საბოლოოდ გადაადგმევინა კონსტანტინოპოლის პატრიარქს ათენაგორა I-სა და რომის [...]

ვინც ოდნავ მაინც გასცნობია საქართველოსა და რომის საყდრის ურთიერთობის ისტორიას, ვისაც მამა მიქელ თამარაშვილის მიერ მოპოვებული და შეგროვებული მასალისათვის თვალი მაინც გადაუვლია დღემდე შეუცვლელ მის წიგნში “ისტორია კათოლიკობისა ქართველთა შორის”, ადრეული ხანის მწირ საბუთთა შორის უთუოდ შენიშნული ექნება ერთი წერილი, რომელიც ქართლის ეკლესიის მეთაურის, მცხეთის კათოლიკოსის, კირიონ პირველისათვის მოუწერია რომის ეპისკოპოსსა და წმიდა პეტრე მოციქულის [...]

ერთი მოგონება მსოფლიო კრებიდან ფერარა-ფლორენციის კრება, სადაც კათოლიკე და მართლმადიდებელი ეკლესიის მამები დასხდნენ და გაერთიანებაზე (უნია) იმსჯელეს დაიწყო 1431 წელს შვეიცარიის ქალაქ ბაზელში, მაგრამ მალევე გადატანილ იქნა პაპ ევგენი IV-ის მიერ ფერარაში 1438 წელს,  ხოლო მალევე გადატანილ იქნა ფლორენციაში 1439 წელს, ვინაიდან ფერარაში გავრცელებულმა შავმა ჭირმა საფრთხე შეუქმნა კრების ნორმალურ ფუნქციობას, ფერარა-ფლორენციის კრება დასრულდა 1445 [...]